Stokta bulunmayan bir ölçü, eski bir makinenin yedek parçası ya da yeni bir tasarım için özel dişli imalatı gerektiğinde, doğru bilgiyle başlayan bir talep hem süreyi hem maliyeti azaltır. Bu rehberde teklif isterken hangi bilgilerin gerektiğini, numune dişliyle nasıl ilerleneceğini ve sipariş sürecinin adımlarını anlatıyoruz.
Ne zaman özel imalat gerekir?
Hazır dişliler hızlı tedarik ve ekonomik fiyat sağlar; çoğu uygulamada stoktaki bir ürüne delik, kama kanalı veya ısıl işlem eklemek yeterlidir. Özel imalat ise şu durumlarda gerekir:
- Stokta olmayan bir modül, diş sayısı veya oran gerekiyorsa,
- Eski bir makinenin yedek dişlisi artık üretilmiyorsa ya da inç ölçülüyse (DP),
- Göbek, fatura veya genişlik gibi ölçülerin gövdeye özel olması gerekiyorsa,
- Farklı malzeme veya ısıl işlem (paslanmaz, bronz, sementasyon vb.) isteniyorsa,
- 90° dışında bir eksen açısı (ör. 45°, 60°, 120°) kullanılıyorsa.
Teklif için gerekli bilgiler
Aşağıdaki bilgilerin ne kadar çoğunu paylaşırsanız teklif o kadar hızlı ve kesin hazırlanır:
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Dişli tipi | Düz, helis, konik, ayna mahruti, kremayer, sonsuz vida… |
| Modül (veya DP) | Bilinmiyorsa diş sayısı ve dış çap ölçüsünden hesaplanır. |
| Diş sayısı | Konik dişlide iki dişlinin de diş sayısı (oran). |
| Kavrama açısı | Genellikle 20°; eski makinelerde 14,5° olabilir. |
| Helis açısı ve yönü | Helis ve ayna mahruti dişlilerde (sağ/sol). |
| Diş genişliği ve göbek ölçüleri | Göbek çapı ve boyu, fatura ölçüleri, toplam boy. |
| Delik, kama, setskur | Delik çapı ve toleransı, kama ölçüsü, setskur yeri. |
| Malzeme | C45, paslanmaz, plastik (POM, PA), bronz… |
| Isıl işlem ve kaplama | İndüksiyon, sementasyon, siyah oksit vb. |
| Adet | Tek parça, yedek takım veya seri üretim. |
Teknik resminiz varsa PDF, DWG, DXF veya STEP formatlarında göndermeniz yeterlidir. Hangi ölçünün neyi ifade ettiğini dişli modülü ve kavrama açısı yazılarımızda bulabilirsiniz.
Teknik resim yoksa: numune dişliden ölçü almak
Elinizde yalnızca eski dişli varsa, şu bilgiler çoğu zaman teklif için yeterlidir:
- Diş sayısını sayın ve başladığınız dişi işaretleyin.
- Dış çapı ölçün. Kumpasla karşılıklı iki diş ucundan alın.
- Diş genişliğini, göbek çapını ve boyunu, toplam boyu ölçün.
- Delik çapını ve kama kanalı ölçülerini not edin.
- Net fotoğraflar çekin: dişli önden, yandan ve dişlerin yakın görünümü; yanına ölçek için bir kumpas veya cetvel koyun.
- Konik veya ayna mahruti dişlide eşini de ölçün ve fotoğraflayın; çift olarak üretilecektir.
Aşınmış veya kırık dişlilerde dış çap ölçüsü olduğundan küçük çıkar. Bu yüzden ölçüler her zaman standart modül değerine göre değerlendirilir. Mümkünse dişlinin kendisini göndermek en güvenilir yoldur.
Sipariş süreci
1. Talep
Teknik resim, ölçü veya fotoğraflarla birlikte talebinizi iletirsiniz.
2. Teknik inceleme
Ölçüler kontrol edilir; eksik veya belirsiz bilgi varsa birlikte netleştirilir. Mümkünse stoktaki bir dişlinin işlenerek kullanılabileceği de değerlendirilir.
3. Teklif
Malzeme, işlem, adet ve teslim süresini içeren teklif hazırlanır.
4. Onay ve üretim
Onayınızın ardından dişli kesimi, delik ve kama işleme, gerekiyorsa ısıl işlem ve kaplama yapılır.
5. Kontrol
Ölçüler ve diş profili kontrol edilir; konik dişlilerde çiftin birlikte çalışması kontrol edilir.
6. Teslim
Dişli paketlenerek gönderilir veya teslim alınır.
Teslim süresi; dişli tipine, malzemeye, ısıl işleme ve adede göre değişir ve teklifte belirtilir. Acil yedek parça ihtiyaçlarında, stoktaki bir dişlinin delik ve kama işlenerek uyarlanması çoğu zaman en hızlı çözümdür.
Maliyeti etkileyen başlıca etkenler
- Adet: Hazırlık ve takım maliyeti adede bölündüğü için tek parça, birim başına en pahalı seçenektir.
- Dişli tipi: Ayna mahruti ve helis dişliler, düz ve düz konik dişlilere göre daha fazla işlem gerektirir.
- Malzeme ve ısıl işlem: Paslanmaz, bronz ve sementasyon maliyeti artırır.
- Hassasiyet: Taşlama gerektiren yüksek kalite sınıfları ek işlem demektir.
Doğru malzemeyi ve ısıl işlemi seçmek için malzeme seçimi ve ısıl işlem rehberlerimize göz atabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Tek adet özel dişli siparişi verilebilir mi?
Yedek parça ihtiyaçları için tek adet talepler de değerlendirilir. Birim maliyet seri üretime göre yüksek olur; mümkünse yedek olarak birkaç adet birlikte sipariş vermek maliyeti düşürür.
Teknik resmim yok, yalnızca eski dişli var. Teklif alabilir miyim?
Evet. Diş sayısı, dış çap, göbek ve delik ölçüleriyle birlikte net fotoğraflar çoğu zaman yeterlidir. Gerekirse numune dişliyi gönderebilirsiniz.
İnç ölçülü (DP) dişliler için teklif alabilir miyim?
Evet, talebinizi iletebilirsiniz. İnç ölçülü dişliler metrik dişlilerle kavramadığı için diametral pitch (DP) ve kavrama açısına göre özel olarak üretilmeleri gerekir; numune veya ölçülerle birlikte gönderdiğiniz talep değerlendirilip size bildirilir.
İlgili yazılar
Teknik resminizi, ölçülerinizi veya numune fotoğraflarını gönderin; teklifinizi en kısa sürede iletelim.